Promieniowanie optyczne — UV, podczerwień i lasery

Jakie źródła promieniowania uwzględniamy?

Zakres oceny zależy od urządzeń i procesów występujących w zakładzie. Promieniowanie optyczne może powstawać między innymi podczas spawania i cięcia, pracy z promiennikami UV lub podczerwieni, obsługi pieców i rozgrzanych materiałów oraz użytkowania urządzeń laserowych.

Sprawdzamy również, kto może znaleźć się w zasięgu promieniowania. Dotyczy to operatorów, osób wykonujących regulację i konserwację, pracowników sąsiednich stanowisk oraz osób przechodzących przez dany obszar. Ocena obejmuje sztuczne źródła promieniowania optycznego; ekspozycja na światło słoneczne wymaga odrębnego podejścia.

Kiedy potrzebna jest ocena i pomiary?

Pracodawca rozpoznaje źródła promieniowania optycznego i ocenia ryzyko związane z narażeniem pracowników. Bierze pod uwagę rodzaj promieniowania, poziom i czas ekspozycji, warunki pracy, informacje od producenta oraz skuteczność zastosowanych zabezpieczeń. Uwzględnia także pracowników wymagających szczególnej ochrony.

Nie każde źródło światła wymaga pomiarów. W określonych przypadkach ocenę można oprzeć na odpowiednio udokumentowanych danych technicznych. Gdy dane są niewystarczające do oceny narażenia, potrzebne mogą być badania wykonane przez laboratorium posiadające akredytację w wymaganym zakresie.

Terminy kolejnych pomiarów zależą od rodzaju źródła i uzyskanych wyników:

• Promieniowanie nielaserowe: co najmniej raz na dwa lata, gdy wynik przekracza 0,4, ale nie przekracza 0,7 maksymalnej dopuszczalnej ekspozycji (MDE); co najmniej raz w roku, gdy przekracza 0,7 MDE.
• Promieniowanie laserowe: co najmniej raz na dwa lata, gdy wynik przekracza 0,4, ale nie przekracza 0,8 MDE; co najmniej raz w roku, gdy przekracza 0,8 MDE.

Przepisy przewidują wyjątki dotyczące określonych urządzeń i warunków ich użytkowania. Pomiary należy ponowić także po zmianach, które mogły wpłynąć na poziom narażenia. Jeżeli dwa ostatnie badania wykonane w odstępie dwóch lat wykazały poziom nieprzekraczający 0,4 MDE, pracodawca może odstąpić od dalszych okresowych pomiarów na zasadach określonych w przepisach.

Co obejmuje usługa?

Rozpoznanie źródeł i warunków pracy

Ustalamy, jakie urządzenia i procesy mogą powodować narażenie. Analizujemy dokumentację techniczną, parametry pracy, rozmieszczenie stanowisk i istniejące zabezpieczenia.

Sprawdzamy czynności wykonywane przy źródle promieniowania oraz w jego otoczeniu. Uwzględniamy czas przebywania pracowników, możliwość przypadkowego wejścia w obszar narażenia i warunki wykonywania prac serwisowych.

Pomoc w organizacji pomiarów

Weryfikujemy dostępne informacje i wskazujemy dane potrzebne do oceny. Jeżeli konieczne są badania, pomagamy określić ich zakres oraz przygotować zapytanie do laboratorium posiadającego odpowiednią akredytację.

Pomiary wykonuje laboratorium. Nasza usługa obejmuje pomoc w ich zamówieniu, a następnie analizę otrzymanego sprawozdania.

Analiza wyników i ocena ryzyka zawodowego

Sprawdzamy, jakich źródeł, ustawień urządzeń, stanowisk i czynności dotyczą wyniki. Odnosimy je do rzeczywistych warunków pracy oraz wartości dopuszczalnych właściwych dla danego rodzaju promieniowania.

Na tej podstawie opracowujemy lub aktualizujemy ocenę ryzyka zawodowego. Uwzględniamy zagrożenia dla oczu i skóry, możliwość narażenia innych osób oraz potrzeby pracowników wymagających szczególnej ochrony.

Zabezpieczenia i zasady bezpiecznej pracy

Przygotowujemy zalecenia odpowiednie do źródła promieniowania i wykonywanych czynności. Mogą dotyczyć osłon i ekranów, ograniczenia dostępu, oznakowania, rozmieszczenia stanowisk, organizacji pracy oraz doboru środków ochrony indywidualnej.

W przypadku laserów uwzględniamy klasę urządzenia, warunki jego użytkowania i dokumentację producenta. Wskazujemy także zasady pracy podczas regulacji, konserwacji i innych czynności, przy których zabezpieczenia mogą działać inaczej niż podczas zwykłej obsługi.

Dokumentacja i informowanie pracowników

Przygotowujemy dokumenty objęte zleceniem, w tym instrukcje i zalecenia dla stanowisk. Pomagamy prowadzić rejestr czynników szkodliwych dla zdrowia oraz uzupełniać karty badań i pomiarów, gdy są wymagane.

Przygotowujemy informacje o wynikach badań, ich znaczeniu dla pracy i obowiązujących zasadach ochrony. Wskazujemy termin kolejnych badań oraz sytuacje wymagające wcześniejszej aktualizacji oceny.

Jak przebiega współpraca?

1. Poznajemy urządzenia i sposób pracy

Przekazujesz informacje o źródłach promieniowania, dokumentację producentów, dotychczasowe wyniki badań oraz opis stanowisk i czynności.

2. Sprawdzamy dostępne dane i potrzebę pomiarów

Ustalamy, czy dokumentacja wystarcza do oceny narażenia. Jeżeli potrzebne są badania, pomagamy określić ich zakres i zamówić je w laboratorium.

3. Opracowujemy ocenę i zalecenia

Analizujemy dane techniczne i wyniki pomiarów w odniesieniu do rzeczywistych warunków pracy. Przygotowujemy ocenę ryzyka zawodowego i dokumentację objętą zleceniem.

4. Ustalamy zasady ochrony i aktualizacji

Przekazujemy zalecenia dla stanowisk, terminy kolejnych badań oraz wskazujemy zmiany wymagające ponownego sprawdzenia narażenia.

Co otrzymujesz?

W zależności od zakresu zlecenia:

• rozpoznanie źródeł promieniowania optycznego i czynności wymagających oceny;
• weryfikację dokumentacji technicznej i dostępnych wyników badań;
• pomoc w określeniu zakresu i zamówieniu pomiarów;
• analizę sprawozdań z badań;
• ocenę lub aktualizację oceny ryzyka zawodowego;
• zalecenia dotyczące osłon, oznakowania, dostępu i organizacji pracy;
• wskazówki dotyczące doboru środków ochrony oczu i skóry;
• instrukcje oraz informacje dla pracowników objęte zleceniem;
• rejestr czynników szkodliwych i uzupełnione karty badań i pomiarów, gdy są wymagane;
• terminy kolejnych badań i wskazanie sytuacji wymagających aktualizacji oceny.

Cenę ustalamy na podstawie liczby i rodzaju źródeł promieniowania, stanowisk objętych oceną oraz dostępnej dokumentacji i wyników badań.

Najczęstsze pytania

Czy wykonujecie pomiary promieniowania optycznego?

Nie. Pomagamy określić zakres badań i zamówić je w laboratorium. Analizujemy wyniki oraz wykorzystujemy je do opracowania oceny i zaleceń.

Czy spawanie wymaga oceny narażenia na promieniowanie optyczne?

Tak. Łuk spawalniczy jest źródłem intensywnego promieniowania optycznego. Przy ocenie uwzględnia się spawacza, osoby pracujące w pobliżu oraz zastosowane osłony i środki ochrony.

Czy każdy laser wymagają pomiarów?

Nie. Potrzebę badań ustala się z uwzględnieniem rodzaju źródła, dokumentacji technicznej, klasy urządzenia laserowego i sposobu jego użytkowania. Samo używanie źródła światła nie przesądza o konieczności pomiarów.

Czy można wykorzystać posiadane już wyniki badań?

Tak, jeżeli dotyczą ocenianych źródeł i odpowiadają aktualnym warunkom pracy. Sprawdzamy ich zakres oraz wskazujemy, czy potrzebne są dodatkowe dane lub nowe pomiary.

Czy okulary ochronne wystarczą do zabezpieczenia stanowiska?

Dobór środków ochrony zależy od rodzaju i poziomu promieniowania oraz wykonywanej pracy. Ocena może wykazać potrzebę zastosowania także osłon, ekranów, ograniczenia dostępu lub zmian w organizacji stanowiska.

Kiedy trzeba zaktualizować ocenę?

Gdy zmiana urządzenia, jego ustawień, zabezpieczeń, procesu lub organizacji pracy może wpłynąć na narażenie. Ocenę należy również zweryfikować po otrzymaniu nowych wyników badań.

Zleć ocenę narażenia na promieniowanie optyczne

Podaj rodzaj urządzeń i wykonywanych prac. Dołącz dokumentację techniczną oraz posiadane wyniki pomiarów. Ustalimy zakres oceny, potrzebnych badań i dokumentacji.