Kiedy wymagana jest ocena pola elektromagnetycznego?

Pracodawca rozpoznaje źródła pola elektromagnetycznego i poziom ekspozycji w przestrzeni pracy. Uwzględnia również źródła znajdujące się poza zakładem, jeżeli emitowane przez nie pole oddziałuje na miejsca wykonywania pracy.

Jeżeli rozpoznanie wskazuje możliwość przebywania pracowników lub innych osób w polu stref ochronnych, potrzebna jest ocena poziomu narażenia. W miejscach narażenia należy rozpoznać i udokumentować zagrożenia elektromagnetyczne.

Ocenę poziomu narażenia można oprzeć na odpowiednio udokumentowanych informacjach technicznych. Gdy ich brakuje lub mają niewystarczający zakres, potrzebne są pomiary. Udokumentowanie występowania wyłącznie pola strefy bezpiecznej pozwala nie rozpatrywać go jako czynnika szkodliwego dla zdrowia w danej przestrzeni pracy.

Ocenę zagrożeń elektromagnetycznych przeprowadza się nie rzadziej niż co 4 lata, a wcześniej, gdy zmiany urządzeń, procesu lub warunków pracy albo inne okoliczności mogły spowodować utratę jej aktualności. Jest to odrębny obowiązek od okresowych pomiarów. eli.gov.pl

Kiedy należy wykonać pomiary?

Jeżeli po rozpoznaniu źródeł pola i warunków pracy wymagane są badania, pracodawca zapewnia ich wykonanie nie później niż w terminie 30 dni od rozpoczęcia działalności.

Kolejne pomiary wykonuje się:

• co najmniej raz w roku — jeżeli podczas ostatniego pomiaru stwierdzono strefę zagrożenia albo strefę zagrożenia i strefę niebezpieczną;
• co najmniej raz na dwa lata — jeżeli stwierdzono występowanie tylko strefy pośredniej;
• po zmianach, które mogły wpłynąć na poziom emisji lub narażenia, w szczególności zmianach wyposażenia technicznego, procesu technologicznego albo warunków wykonywania pracy.

Pracodawca może odstąpić od kolejnych badań i pomiarów, jeżeli podczas dwóch ostatnich badań, wykonanych w odstępie dwóch lat, nie stwierdzono stref ochronnych w miejscach wykonywania pracy. Zmiana warunków mogąca wpłynąć na narażenie wymaga ponownej weryfikacji. 

Co obejmuje usługa?

Rozpoznanie źródeł pola elektromagnetycznego

Analizujemy urządzenia, instalacje i procesy występujące w zakładzie. Sprawdzamy dokumentację techniczną, informacje producentów o emisji pola oraz warunki użytkowania urządzeń.

Ustalamy czynności wykonywane w otoczeniu źródeł pola: obsługę, regulację, konserwację, naprawy i przemieszczanie się między stanowiskami. Uwzględniamy także dostęp osób, które nie obsługują urządzenia.

Pomoc w zamówieniu pomiarów

Pomagamy określić zakres badań i przygotować zapytanie do laboratorium posiadającego akredytację w wymaganym zakresie. Zbieramy informacje o urządzeniach, ich trybach pracy, nastawach i wykonywanych czynnościach.

Wskazujemy stanowiska i obszary, które należy uwzględnić przy planowaniu badań. Pomiary wykonuje laboratorium; nasza usługa obejmuje pomoc w ich zamówieniu oraz analizę otrzymanych wyników.

Analiza sprawozdań z badań

Sprawdzamy, jakie źródła pola, parametry pracy i obszary obejmuje sprawozdanie. Analizujemy wyniki oraz określone w badaniu zasięgi stref ochronnych.

Odnosimy dane do rzeczywistego rozmieszczenia stanowisk, wykonywanych czynności i czasu przebywania pracowników. Wskazujemy brakujące informacje oraz potrzebę uzupełnienia lub ponownego wykonania pomiarów.

Ocena zagrożeń elektromagnetycznych

Opracowujemy ocenę na podstawie dokumentacji źródeł pola, wyników badań i informacji o organizacji pracy. Uwzględniamy bezpośrednie oraz pośrednie skutki oddziaływania pola elektromagnetycznego.

Analizujemy również wymagania dotyczące osób szczególnie chronionych. W przypadku pracowników korzystających z implantów medycznych wskazujemy dane o narażeniu potrzebne lekarzowi sprawującemu profilaktyczną opiekę zdrowotną.

Ocena ryzyka zawodowego, rejestry i informowanie pracowników

Wyniki pomiarów pola elektromagnetycznego uwzględniamy w ocenie ryzyka zawodowego. Po otrzymaniu nowych sprawozdań aktualizujemy ocenę w zakresie narażenia na pole oraz wynikających z niego środków profilaktycznych.

Prowadzimy rejestr czynników szkodliwych dla zdrowia występujących na stanowiskach pracy i uzupełniamy karty badań i pomiarów w zakresie objętym zleceniem. Przygotowujemy informacje dla pracowników o aktualnych wynikach, ich znaczeniu dla wykonywanej pracy oraz obowiązujących zasadach ochrony. Dokumentujemy zapoznanie pracowników z wynikami i zaktualizowaną oceną ryzyka zawodowego. 

Oznakowanie stref ochronnych i zasady dostępu

Na podstawie rozpoznanych zasięgów stref ochronnych przygotowujemy zalecenia dotyczące oznakowania i ograniczenia dostępu.

Uwzględniamy położenie stanowisk, drogi przejścia, czynności serwisowe i obecność osób postronnych. Wskazujemy zasady wykonywania pracy w poszczególnych obszarach narażenia.

Program stosowania środków ochronnych

Jeżeli jest wymagany, opracowujemy program stosowania środków ochronnych. Wskazujemy działania dla konkretnych źródeł pola i czynności: oznakowanie stref, ograniczenie dostępu, zmianę rozmieszczenia stanowisk, zwiększenie odległości od źródła, ograniczenie czasu narażenia lub zmianę sposobu wykonywania pracy.

Dokumentacja i zalecenia

Przygotowujemy dokumentację oceny, instrukcje i zalecenia objęte zleceniem. Określamy terminy kolejnych pomiarów i aktualizacji oraz wskazujemy zmiany, po których trzeba ponownie ocenić warunki pracy.

Jak przebiega współpraca?

1. Zbieramy informacje o urządzeniach i pracy

Przekazujesz dokumentację techniczną, posiadane sprawozdania z badań oraz informacje o stanowiskach i czynnościach. Ustalamy, kto i w jakich warunkach przebywa w otoczeniu źródeł pola.

2. Weryfikujemy wyniki i potrzebę pomiarów

Sprawdzamy, czy dostępne dane wystarczają do oceny. Jeżeli potrzebne są badania, pomagamy ustalić ich zakres i przygotować zamówienie dla laboratorium.

3. Opracowujemy ocenę i dokumentację

Przygotowujemy ocenę zagrożeń elektromagnetycznych, aktualizujemy ocenę ryzyka zawodowego i opracowujemy pozostałe dokumenty objęte współpracą. Wyniki odnosimy do rzeczywistych warunków wykonywania pracy.

4. Przekazujemy zalecenia i terminy aktualizacji

Wskazujemy zasady oznakowania, dostępu i ograniczania narażenia. Przygotowujemy informacje dla pracowników oraz określamy terminy kolejnych badań i ocen.

Co otrzymujesz?

W zależności od zakresu zlecenia:

• rozpoznanie źródeł pola elektromagnetycznego i czynności wymagających oceny;
• pomoc w określeniu zakresu i zamówieniu pomiarów;
• analizę sprawozdań z badań;
• ocenę zagrożeń elektromagnetycznych;
• aktualizację oceny ryzyka zawodowego na podstawie nowych wyników pomiarów;
• rejestr czynników szkodliwych dla zdrowia oraz uzupełnione karty badań i pomiarów;
• informacje dla pracowników oraz dokumentację zapoznania z wynikami i oceną ryzyka zawodowego;
• zalecenia dotyczące oznakowania stref ochronnych i ograniczenia dostępu;
• instrukcje pracy w otoczeniu źródeł pola;
• program stosowania środków ochronnych, jeżeli jest wymagany;
• zalecenia techniczne i organizacyjne ograniczające narażenie;
• terminy kolejnych pomiarów i aktualizacji oceny.

Cenę ustalamy na podstawie liczby i rodzaju źródeł pola, stanowisk objętych oceną oraz dostępności wyników badań i dokumentacji technicznej.

Najczęstsze pytania

Czy wykonujecie pomiary pól elektromagnetycznych?

Nie. Pomagamy określić zakres i zamówić badania w laboratorium. Analizujemy wyniki i wykorzystujemy je do przygotowania oceny, dokumentacji oraz zaleceń.

Czy możemy przekazać wyniki wykonanych wcześniej badań?

Tak. Sprawdzamy, czy obejmują oceniane urządzenia i odpowiadają aktualnym warunkom pracy. Wskazujemy ewentualne braki.

Czy każde urządzenie elektryczne wymaga pomiarów?

Nie. Potrzebę badań ustala się po rozpoznaniu źródeł pola, warunków użytkowania i dostępnych informacji technicznych. Sam fakt zasilania urządzenia energią elektryczną nie przesądza o konieczności wykonywania pomiarów.

Czy ocena wykonywana co 4 lata zastępuje coroczne pomiary?

Nie. Ocena zagrożeń i pomiary mają odrębne terminy. Jeżeli ostatni pomiar wykazał strefę zagrożenia albo strefę zagrożenia i niebezpieczną, pomiary wykonuje się co najmniej raz w roku, niezależnie od terminu okresowej oceny.

Czy nowe wyniki pomiarów trzeba uwzględnić w ocenie ryzyka zawodowego?

Tak. Wyniki odnosimy do stanowisk i wykonywanych czynności. Jeżeli zmieniają ocenę narażenia lub potrzebne środki profilaktyczne, aktualizujemy ocenę ryzyka zawodowego i zapoznajemy z nią pracowników.

Czy wynik pomiaru wystarcza do określenia zasad pracy?

Wynik należy odnieść do miejsca i czasu przebywania pracowników oraz wykonywanych czynności. Dopiero takie zestawienie pozwala opracować ocenę zagrożeń i zalecenia dla stanowisk.

Czy zmiana nastaw urządzenia może wymagać nowych badań?

Tak, jeżeli może wpłynąć na emisję pola lub narażenie. Dotyczy to również wymiany urządzenia, zmiany jego położenia, zabezpieczeń albo organizacji pracy.

Zleć ocenę zagrożeń elektromagnetycznych

Podaj rodzaj urządzeń, ich zastosowanie i czynności wykonywane w ich otoczeniu. Dołącz posiadane sprawozdania z pomiarów oraz dokumentację techniczną. Ustalimy zakres oceny, potrzebnych badań i dokumentacji.